Lokaal Kabaal 12, december 1995

Auteur: Harry Westerink

Cultuurbeleid: een huishouden van Jan Steen

Leiden is een toeristische attractie rijker. Op 5 december onthulde Jaques de Coo, raadslid van Leiden Weer Gezellig/De Groenen, een gedenksteen voor Jan Steen, de zeventiende-eeuwse kunstschilder van de oerhollandse gezelligheid van de "kleyne luyden". De Coo maakt zich kwaad over elitaire cultuuropvattingen.

Jan Steen was de enige uit de school van Leidse fijnschilders die in de stad nog niet werd herdacht. De Coo, initiatiefnemer van de Jan Steen-steen: "Er zijn wel plannen geweest, maar het is er nooit van gekomen. De meeste schilders uit die tijd waren doodernstig, hij niet. Hij laat het alledaagse leven van het volk zien. Wie kent niet het spreekwoord "Een huishouden van Jan Steen"? Zijn schilderijen waren klein van formaat, toendertijd bedoeld om opgehangen te worden in de woningen van de gewone mens. Rembrandt schilderde meer voor de rijken." De aandacht voor Rembrandt als toeristische trekpleister is volgens De Coo overdreven. Hij vindt het Rembrandtpleintje aan de Weddesteeg een flop ("Dat kostte drie ton, belachelijk") en het Rembrandt-atelier aan het Kort Galgewater flauwekul.

Hoog Rapenburg-gehalte

Toch blijkt ook De Coo bevangen te zijn door de stadspromotiekoorts: "Leiden doet geen donder aan toerisme. Werk, werk en nog eens werk, roept men overal. Maar men denkt aan de verkeerde dingen. Er is niet eens een camping in onze stad. Als je in Amsterdam om folders van andere steden vraagt, dan krijg je er wel over Haarlem, maar zelden over Leiden. Dat moet veranderen."

De Coo pleit voor cultuur en toerisme zonder "een hoog Rapenburg-gehalte, zoals bij het project Leiden Cultuurstad in 1997. Wij zijn tegen elitaire kunst. Zit de Leidse burger te wachten op balkonaria's en koorzangen?" Leiden gaat voor Leiden Cultuurstad 2 miljoen gulden ophoesten. "Met zoveel geld kan ik bakstenen eetbaar maken", aldus De Coo. De cultuurpolitiek van de gemeente Leiden vertoont volgens De Coo weinig samenhang. "Het gaat steeds om hap-snap-initiatieven. Er is geen beleid."

LWG/De Groenen werkt aan een eigen cultuurplan. De Coo: "Dat is een soort beeldenstorm die is vertaald naar de huidige tijd. Het hedendaagse verzet in de samenleving lijkt op dat van, pakweg, 1560. Dat willen we aantoonbaar maken."

Megalomaan

Hoewel LWG/De Groenen in de oppositie zit, werkte De Coo deze keer samen met cultuurwethouder Langenberg. "We zijn inhoudelijk elkaars tegenstanders. Het is aardig dat onze inbreng af en toe wordt gehonoreerd, maar zelfs dan betaalt en bepaalt de gemeente."

In andere gevallen wordt De Coo juist buitengesloten. "Onlangs heeft een stel hotemetoten gebrainstormd over Leiden Cultuurstad. LWG/De Groenen mocht daar niet bij zijn. GroenLinks-fractievoorzitster Rianne Peters wel. Maar die partij zit dan ook in het College van B&W. Ze hebben een hele dag zitten nadenken over een motto. Dat is "Leiden ontsloten" geworden. Aan de gemiddelde Leidenaar vragen ze niets."

De Coo heeft geen goed woord over voor de miljoenenrenovatie van de Stadsgehoorzaal. "Elke grotere stad stoeit tegenwoordig met megalomane ideeën over cultuurtempels. Leiden geeft een krediet van 7 miljoen aan de Stadsgehoorzaal. Nu al is er een gat van 3 ton. Bovendien moet er nog 4 miljoen aan sponsorgelden gevonden worden. En ik denk dat het nog duurder uitvalt dan begroot. Dat blijkt uit vergelijkbare renovaties in andere steden. Intussen heeft men onvoldoende geld over voor de verbouwing van het LVC. Dat is zeker niet sjiek genoeg."

Terug