Femke tijdens Nijmeegse 1 mei-actie: “We willen een toekomst waarin we samen reizen met openbaar vervoer in publieke handen”

Zo´n zestig mensen deden afgelopen vrijdag mee aan de levendige 1 mei-demonstratie op de Grote Markt in Nijmegen. Een van de sprekers tijdens de actie was Femke, die de onderstaande speech hield. Femke is actief bij de Nijmeegse groep van #WijReizenSamen, de landelijke campagne voor een beter openbaar vervoer.

Om van A naar B te komen is de auto in veel gevallen de goedkoopste, de snelste en de betrouwbaarste optie. Ze noemen het ook wel “de vrije markt”. Maar hier is niks natuurlijks of vrij’s aan. Het is het gevolg van politieke keuzes die ons afhankelijk maken van de auto- en fossiele industrie. Het is gevangenschap, vermomd als het sprookje van de vrije keuze. Dat moet anders! Wij willen een samenleving waarin iedereen de mogelijkheid heeft om zich makkelijk te verplaatsen, onafhankelijk van je budget of capaciteiten. Dat gaat niet om de vrijheid om te kiezen, maar om de vrijheid voor een goed leven.

Het is nog helemaal niet zo lang geleden dat het openbaar vervoer in Nederland nog grotendeels in publiek eigendom was. Vanaf de millenniumwisseling is het stads- en streekvervoer stapje voor stapje in de uitverkoop gezet en in private handen gekomen. En we zien de gevolgen: niet alleen prijsstijgingen, maar ook de uitkleding van het vervoer diep in de wijken en de regio. We blijven achter met openbaar vervoer dat minder toegankelijk is. Een stuk minder openbaar.

En het kan anders! In New York voerde Zohran Mamdani een campagne voor publiek en toegankelijk ov. Hij werd verkozen tot burgemeester. In Duitsland voerden ze het Deutschland-ticket in, en reist een groot deel van de Duitse bevolking nu voor zo’n zestig euro per maand met alle regionale treinen en bussen. Ook in Nederland wordt er nu gekeken naar zo’n ticket voor de zomerperiode. Voorzichtig wordt er gesproken over “inbestedingen” van het regionale busvervoer, oftewel: ov-bedrijven weer in publieke handen. Dat zijn bewegingen in de goede richting.

Met #WijReizenSamen brengen we reizigers, klimaatactivisten, ov-medewerkers en vakbondsleden bij elkaar om samen voor ons collectieve belang te gaan staan, en de politieke druk op te voeren voor een beter ov. En “hoe gaan we dat betalen?”. Dat is niet de belangrijkste vraag! De vragen die we onszelf moeten stellen, zijn: welke huizen en natuur moeten voor het vervoer wijken? Wie gaan de bussen en treinen besturen, wie maakt de dienstregelingen en wie lost de sein- en wisselstoringen op? Hoe komen we aan de grondstoffen en de energie voor vervoer? Dat zijn de vragen waar we antwoorden op moeten vinden, en waarmee duidelijk is dat samen reizen het toekomstbestendige en meest inclusieve vervoer is.

Wij willen een publiek ov waaraan iedereen kan meedoen. Waarmee we niet afhankelijk zijn van een privaat voertuig om ons te verplaatsen en het ov de betere optie is. We willen een toekomst waarin we samen reizen.

Femke